Gia tài còn lại

Cho dù có sống đến già

Quyền cao chức trọng cũng là công toi

Bởi khi pháo đã tịt ngòi

Gia tài còn lại mỗi vòi nước trong

Source : http://dongngandoduc.multiply.com/

ĐỜI DIỄN VIÊN

Nhân dịp cúng đình hàng năm, tôi mon men ra ngôi đình Chí Hoà gần nhà, trước để cầu nguyện sau là coi hát bội miễn phí. Chưa tới giờ diễn mà những hồi chiêng, hồi trống cứ vang rộn thúc giục khiến mọi người cứ nôn nao trông chờ. Hai bên cánh gà, các nghệ sĩ đang hóa trang, giờ khai tuồng đã gần lắm rồi. Họ tô son, trét phấn, vẽ mặt đủ màu xanh, đỏ trông thật ngộ nghĩnh. Hôm nay họ diễn tuồng San Hậu.Chiều nay – là một giảng viên - tôi cũng sẽ diễn tuồng của tôi cho đám sinh viên coi. Trước giờ diễn thì tôi cũng phải tắm rửa một cái cho thân thể mát mẻ và tinh thần sảng khoái. Thay vì tô son, dồi phấn thì tôi phải cạo râu và xức chút eau de toilet. Điều tối kỵ khi diễn tuồng là đang diễn mà bị đau bụng hay mắc tiểu, do đó bắt buộc diễn viên phải vô rest room trước khi diễn. Trang phục hát bội là những bộ quần áo dát vàng , bạc, kim tuyến chớp sáng loè mắt. Nhưng tôi thích nhất là cái lông thật dài cắm trên mũ, mỗi khi cao trào diễn viên lại kéo cong xuống và vuốt một cái. Còn trang phục của tôi thì đơn giản hơn chỉ là quần tây áo chemise. Tuy nhiên nếu đi hát ở những đám sang hơn như ở các hội nghị hay ở các bệnh viện lớn thì tôi thắt thêm cái cravate. Ngay sau khi hát thì tôi tháo luôn ra nhét vào túi cho đỡ nóng và đi uống café với bạn bè cũng tiện. Còn diễn tuồng ở nước ngoài thì lại phải sắm sửa thêm bộ veste. Có mỗi một bộ từ hồi đám cưới cách nay 15 năm nên mỗi khi diện vô tôi thấy mình già hơn 5 tuổi ! Đào kép nào cũng cần các đạo cụ, thí dụ như con ngựa thì là cây gậy có gắn lông, mỗi lần họ nhịp nhịp tức là đang cưỡi ngựa. Tôi thì cứ mang theo cái USB 128 megabyte là dư xài rồi. Tới nơi chỉ việc gắn vô computer là nó hiện lên bài giảng và mình cứ nói theo đó. Cám ơn công nghệ thông tin, cám ơn Power Point, cám ơn Bill Gates. Cũng có khi tổ trác bài soạn bị “đụng” font hiện ra toàn chữ loằng ngoằng thấy mà ớn, do đó nên học thuộc bài giảng chứ lúc đó đâu có ai nhắc tuồng. Nhớ lại hồi xưa thì đi đi dạy chỉ có phấn trắng bảng đen, giáo án được chép bằng bút bi trên những trang giấy ố vàng thời quốc doanh. Giảng được vài câu lại chạy ra dòm liếc một cái để nhớ bài giảng tiếp. Cũng có diễn viên cầm giấy đọc một lèo như đọc chính tả cho học sinh lớp ba. Sau đó tiến bộ hơn thì giảng bằng giấy trong chiếu lên tấm màn trắng. Ban đầu dùng bút lông viết lên giấy trong, rồi gần đây mới in vi tính. Thực sự thì nội dung tuồng tích in trên đó cũng y chang như những gì viết trên giấy vàng ố thời xưa thôi, chỉ thay đổi hình thức.Diễn viên thì ai cũng có thời. Lúc còn là “sao” thì kẻ đón người đưa, fan hâm mộ vỗ tay, tặng hoa ôm mệt xỉu. Khi sắc đã tàn, giọng đã yếu thì chuyển xuống làm vai phụ, đi về cui cút một thân một mình hoặc kết thúc cuộc đời cô đơn trong viện dưỡng lão. Chúng tôi cũng có khác chi đâu. Đương chức đương quyền, nói hay múa dẻo thì đắt show. Các công ty cứ xúm lại mời làm presentation, mỗi bước mỗi lên xe, ở khách sạn 5 sao, ăn ở khu VIP chứ chả thèm ngồi chung với cái lũ quần chúng hỗn tạp. Đến lúc hơi tàn sức kiệt , nhận quyết định về hưu thì chả còn ma nào đến thăm, một quyển lịch treo tường mỗi khi xuân về cũng chẳng có. Đi dự hội nghị chúng nó mặc xác cho thầy đi xe ôm về. Diễn viên mới lên đứng trên thềm cao nhìn thấy bèn ngoảnh mặt ngó lơ.Cheng … cheng … tùng cắc …tùng cắc … Màn nhung đã mở các diễn viên lộng lẫy kéo ra sân khấu sáng trưng ánh đèn. Họ sẽ ca hát, múa may , tôi cũng sẽ múa may ca hát. Rồi đến một ngày, ngày đó tất cả sẽ không còn ca diễn gì được nữa, ngày đó tất cả chúng tôi sẽ lui vào hậu trường sân khấu và mãi mãi chìm vào bóng tối.

TA

TIẾNG THỞ DÀI CỦA GS NGUYỄN LÂN DŨNG

NGÀY XƯA - GS Nguyễn Lân Dũng:

Chúng tôi may mắn có những người thầy ra thầy. Chỉ ít thầy thôi, nhưng các thầy là những tấm gương để chúng tôi noi theo. Thầy không có giáo trình, phải tự học tiếng Nga để lấy giáo trình dạy cho chúng tôi. Thầy tự nghiên cứu khoa học. Tấm gương các thầy đã giúp chúng tôi có ý thức tự học, có ý chí vươn lên. Chúng tôi đã theo gưong thầy để tự học tiếng Nga, tự học nhiều ngoại ngữ và kiến thức khác. Chúng tôi học với động cơ là học cho mình, cho sự nghiệp sau này của mình.



NGÀY NAY ....

Tôi mong gặp thầy biết bao vì còn nhiều vấn đề tôi chưa hiểu rõ . Tôi đứng chờ trước cửa văn phòng thầy , 6h45, 7h00, rồi 7h30, .... Thời gian cứ trôi lê thê, thầy vẫn không đến và cũng không ai biết liệu thầy có đến không ???!!! Thật khó gặp thầy.Chẳng bao giờ thầy cần biết tôi học hành có khó khăn gì không, chương trình học có phù hợp hay không . Thầy chỉ cần biết năm nay thầy hoàn thành chỉ tiêu đào tạo do cấp trên của thầy dội xuống là XONG !!!Rồi đến ngày trình luận văn, tôi cũng tốt nghiệp và trở thành thầy !!!Năm này qua năm khác, làm việc chung với thầy mà chả hề một lần thầy hỏi thăm hay đưa cho một bài báo mới hay giới thiệu một cuốn sách chuyên ngành hay để đọc !!!



NGÀY XƯA( GS NLD)

Hồi SV (1954-1956) tôi không hề được học môn Vi sinh vật học. Nhưng khi ra trường tôi được phân công dạy môn học này. Tôi chỉ có 1 năm để chuẩn bị kiến thức. Nếu không có ý chí, phương pháp tự học, thì làm sao tôi có thể có được những kết quả như bây giờ: Thành lập Hội Vi sinh vật học, gia nhập hội này vào Hội Vi sinh vật học quốc tế (IUMS); thành lập Bảo tàng giống chuẩn vi sinh vật và gia nhập Bảo tàng giống chuẩn quốc tế (WFCC); cùng các giáo sư đầu ngành viết xong một giáo trình khá hiện đại trên 1000 trang; cùng tập thể xây dựng nên Viện Vi sinh vật học và Công nghệ sinh học…



NGÀY NAY ...

Thầy dự hết hội nghị này đến hội nghị khác, từ trong nước đến nước ngoài mà chả một lần thầy nói cho tôi có những gì hay ho ở đó. Mong một lần đọc tạp chí nước ngoài thấy tên thầy sánh cùng các tác giả khác nhưng tất cả chỉ là VÔ VỌNG !!!Một hôm tôi có việc đi qua Q7, khu Phú Mỹ Hưng - một khu đô thị mới sang trọng giành cho các đại gia- tôi thấy thầy đang đứng trên lề đường trước cửa một ngôi biệt thự. Trông thầy mặc áo hawaii chim cò thật khác với chemise cravate lúc ở trường. Xung quanh thầy là hai, ba thầy khác đang tán chuyện rôm rả. Tất cả đều giống nhau ở vẻ mặt rạng rở, thoáng chút kiêu kỳ của người thành đạt và còn giống nhau ở cái bụng bự đang phưỡn ra. Vòng ngài là các 'cô', một chiếc xe hơi đời mới đang chờ sẵn. Tất cả đang sẵn sàng cho mộ chuyến đi chơi xa ...



NGÀY XƯA (GS NLD)

Bây giờ, tôi vô cùng ngạc nhiên vì thấy đến mùa thi nhiều SV mới học, còn lại rất nhiều sinh viên toàn… đi chơi. Chỉ khi đến gần mùa thi các em thức cả đêm để ôn. Học kiểu này thì làm sao giỏi được?Còn giảng viên thì lên lớp rất nhiều giờ. Có một Hiệu trưởng ở TP HCM nói với tôi, giáo viên của họ thu nhập 15 đến 20 triệu đồng/ tháng (!). Mỗi giờ dạy chỉ có 50 - 60 ngàn đồng. Có nghĩa là giảng viên này phải dạy không biết bao nhiêu giờ trong tuần? Dạy thế thử hỏi họ soạn bài, đọc sách, nghiên cứu vào lúc nào?Lại có những thầy bây giờ còn dạy bằng những giáo trình cũ của Nga từ lâu lắm rồi, trong khi khoa học trên thế giới đã thay đổi rất nhiều. Có những giảng viên đại học không biết dùng Intenet. Vậy làm sao họ cập nhật được thông tin?Nghĩ lại, SV bây giờ học nhiều năm, nhiều thầy, nhiều môn, nhưng không hiểu vì sao lại không có tinh thần học tập như chúng tôi thời rất gian khó bấy giờ.



TÓM LẠI :- Chúng tôi thật vô phúc khi không có những tấm gương của người thầy để noi theo.- Thầy bây giờ thật giỏi : vừa là nhà mô phạm, vừa là thương gia có hạng. Buôn nhà đất, mở cơ sở tư, cho mượn thương hiệu v.v.. và v.v...

I MẺO, I MEO

Mấy bữa nay bị xe đụng què giò không đi đâu được nên quởn quởn giở cái mail list của bộ môn nội ra coi chơi. Sau khi lướt qua ba bốn chục address của các BS thì mình nhận thấy có các ‘style’ như sau :
- Nhiều nhất là dạng chỉ có họ và tên của mình. Thí dụ như nguyenvanxxx@..., vothihoangyyy@.... Tuy nhiên ở dạng này có thêm vài kiểu ‘phăng’ vui vui. Variant thông dụng nhất là đảo ngược tên trước, họ sau. Thí dụ : trannguyen@, hanhdungbui@.... Kiểu này có vẻ sang trọng hơn vì giống Việt kiều, mà dân ta có thói quen rất nể những gì mang yếu tố nước ngoài. Bạn nào không tin thử đi cua một em chân dài coi có chơi lại mấy anh Việt kiều không thì biết ngay.
- Một số bác đơn giản hơn, chả thèm ghi đủ họ và tên chi cho dài dòng mà cũng chả đảo đầu đảo đuôi chi cho phức tạp, chơi trụi lủi có cái tên thôi. Ví dụ quangbao@, hienmai@ …Dạng này cũng có một variant là thêm ngày sinh, tháng đẻ cho yahoo nó khỏi báo invalid : thienhong 1712@, ngocanh07@, hoaithu1972@ …Tuy nhiên có những số thấy vui vui , có hai bác chọn XXX-111@ và YYY-112@ làm tui liên tưởng tới 113 và 115 là phone gọi police và cứu hoả !!! Không có bác nào chọn 6868 - lục phát lục phát- có lẽ nghe có vẻ xì thẩu quá.
- Bây giờ bàn tới những cái không phải là tên của mình nhưng thường được ghép vô. Nhiều nhất là dr, kế đến là bs và dhyd. drtuannguyen@, bslehongha@, thienkim_dhyd@ …Kể ra cũng hợp lý vì các bác đều là bác sĩ và làm việc cho trường đại học y dược. Ở style này có 1 bác chơi luôn phd cho oai (mặc dù bác này chưa có pHD) - ai cấm mình được mơ làm ông nghè ông cống nhỉ và 1 bác chơi md trông cũng hay hay. Có 1 bác gắn cái chuyên khoa trước tên mình – nephroxyz@- bác này quả là một người rất yêu nghề. Có một bác tui rất bái phục là nhét cái dr vô giữa họ và tên – huyendrtranvan@yahoo.com !!!???
- Cuối cùng là các bác mà theo tui là rất đáng thương vì cái địa chỉ mail chả có liên quan gì đến tên tuổi của mình cả. Đến cái tên cúng cơm mà còn không được xài nữa thì còn làm ăn gì nữa. Dạng này theo tôi suy đoán là lấy tên người yêu, vợ/chồng, con cái … ghép vào. Một bác rõ là đàn ông sồn sồn thì chơi phuonganh70@ , một bác khác chơi beaupha2000@, một cô thì đặt là canhcung1985@ khôngbiết muốn bắn ai ? Các bác này theo tôi nghĩ là rất yêu (hoặc có thể rất sợ) partner của mình. Nể nhất là một bác tên là L.H.N nhưng lại có mail là hnnh01@, nghe bí hiểm y như cúm H1N1 vậy.

Nãy giờ tui bàn cái phần đầu, bi giờ bàn tới cái phần sau. Cái vụ này tưởng đơn giản nhưng ý nghĩa rất cao siêu. Các bác đọc tiếp sẽ hiểu. Nhìn qua thì đa số là @yahoo.com, kế tiếp là @gmail.com và @hotmail.com. Còn các hãng VN thì rất lèo tèo có 1 hcm.fpt.vn và 1 hcm.vnn.vn. Như vậy là đã rõ – hàng ngoại có chất lượng tốt hơn và được ưa chuộng hơn.
Bây giờ tới tiết mục chính nhe – tèn ten ten ten… tèn tén tèn ten … (nhạc đám cưới). Có bao giờ các bác tự hỏi tại sao mình đường đường là một giảng viên của một trường đại học vừa lớn vừa danh giá mà không có nổi một địa chỉ mail có tên trường mình trong đó. Scan kỹ lại thì chỉ lèo tèo có hai bác thuộc dạng VIP là t.b@umc.edu.vn và ttg@yds.edu.vn. Các bác biết không tên trường mình chính là yds đó. Yd thì chắc là y dược rùi nhưng mà có thêm chữ s không biết có ý gì ? Trong khi đó tôi thấy các BS ngoại quốc thì luôn luôn có cái tên nơi mình đang làm việc gắn kèm và nhìn vô có thể đoán được tầm cỡ của người đó. Thí dụ bonow@northwestern.edu, kallmes.david@mayo.edu, buchbinder@med.monash.edu.au, rudin@jhmi.edu , tuan.nguyen@unsw.edu.au….Ở đây tui có một câu chuyện không biết nên gọi là vui hay buồn. Một GS ngoại quốc nhận được mail của một GS của trường ta với cái đuôi hotmail, ông ta khẽ hỏi tôi : “ Bộ ông thầy của mày nghỉ không còn làm việc cho trường nữa hay sao ?”. Mà cũng chả cần làm bác sĩ mới có uy tín để thêm cho mình cái đuôi, các bác cứ lấy name card của mấy em nhỏ trình dược viên thì rõ. Đáng tuổi học trò hay con cháu của mình nhưng các em có hẳn một cái đuôi cũng khá oai : nguyenmthao@sanofi-aventis.com, letranphuong@boehringer-ingelheim.com …Nhiều khi tôi cũng thấy hơi tủi thân cho cái thân phận của minh nhưng biết sao đuợc khi GS-TS- BS sếp của tôi mà còn xyz@hotmail.com !!!

SG, Hè 2009
bsdavidnguyenmd_phd115_dhyd@hotmail.com